تصمیم به شرکت در اولین جلسه هیأت صلح غزه، پاکستان را به مرکز توجه دیپلماسی بینالمللی تبدیل کرده است. طبق گزارشهای رسانههای بینالمللی، انتظار میرود در جلسه پیشنهادی هیأت صلح به ریاست دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، بهویژه در مورد غزه، پیشرفت بزرگی حاصل شود. ناظران بینالمللی معتقدند که در چند ماه آینده راهحل شگفتانگیزی برای مناقشه فلسطین در شرف ظهور است که میتواند مقدمهای برای صفبندیهای جدید بین قدرتهای جهانی باشد. پس از تصویب قطعنامه شماره ۲۸۰۳ شورای امنیت سازمان ملل، هیأت صلح تأسیس شده توسط ترامپ، حمایت بینالمللی را برای به عهده گرفتن مسئولیت موقت نظارت بر مراحل مختلفی طرح صلح غزه دریافت کرده است. طبق اساسنامه این هیأت، ترامپ به عنوان رئیس مادامالعمر، اختیار انحصاری دعوت از سایر کشورها برای پیوستن به آن را برای مدت نامحدود دارد. تاکنون، حدود شصت کشور برای پیوستن به آن دعوت شدهاند، در حالی که طبق اعلام رسمی، به پاکستان جایگاه عضو بنیانگذار اعطا شده است. علاوه بر این، این قطعنامه به هیأت اجازه میدهد تا یک نیروی موقت حافظ صلح در سرزمین فلسطین مستقر کند. ماموریت هیأت صلح شامل ایجاد کمیته ملی فلسطین برای اداره غزه، استقرار یک نیروی تثبیتکننده بینالمللی و ایجاد یک صندوق امانی با حمایت بانک جهانی برای بازسازی مناطق جنگزده است. طبق این طرح، پس از استقرار نیروهای حافظ صلح بینالمللی، نیروهای اسرائیلی باید از بیشتر مناطق غزه عقبنشینی کنند، در حالی که هیأت صلح همچنین اختیار آموزش و پشتیبانی از پلیس محلی فلسطین را خواهد داشت. طبق اطلاعات دریافتی تاکنون، به دعوت ترامپ، آرژانتین، بحرین، مصر، مجارستان، اندونزی، اردن، قطر، عربستان سعودی، ترکیه، امارات متحده عربی، ازبکستان، ویتنام و غیره، از جمله پاکستان، به عضویت این هیأت درآمده اند، در حالی که کشورهای بزرگی از جمله فرانسه، آلمان، روسیه، چین و بریتانیا در آن عضویت ندارند. جالب است که ترامپ پس از سخنرانی انتقادی مارک کارنی، نخست وزیر کانادا، در مجمع جهانی اقتصاد، دعوت کانادا برای عضویت را پس گرفته است. از نظر تاریخی، پاکستان حتی قبل از تأسیس آن، با مردم مظلوم فلسطین ابراز همبستگی کرده است. در جریان جنبش پاکستان به رهبری قائد اعظم، قطعنامهای در حمایت از مردم فلسطین در یک گردهمایی بزرگ در ۲۳ مارس ۱۹۴۰ میلادی تصویب شد. پس از استقلال، پاکستان موضعی اصولی، روشن و صریح در مورد مسئله فلسطین اتخاذ کرد که بر اساس قطعنامههای سازمان ملل، باید راهحل دو دولتی تضمین شود. پاکستان همواره از یک کشور مستقل فلسطینی طبق مرزهای ۱۹۶۷ حمایت کرده است. پاکستان نه تنها به طور مداوم از حق تعیین سرنوشت مردم فلسطین در جلسات سازمان ملل و سازمان همکاری اسلامی حمایت کرده است، بلکه عملاً از مظلومان در جنگهای اعراب و اسرائیل نیز حمایت کرده است. برای پاکستان، مسئله فلسطین نه تنها جغرافیایی است، بلکه با احساسات عمومی، تعهد ایدئولوژیک و همدردی بشردوستانه نیز مرتبط است. در چنین شرایطی، پیوستن به هر پروژه صلح جدید برای پاکستان یک موضوع حساس است. با این حال، به نظر من، ایفای نقش کلیدی در هیأت صلح، نیاز این زمان است. اگر پاکستان در چنین برهه حساسی تردید نشان دهد، به هیچ وجه قادر نخواهیم بود خود را از اثرات منفی آن محافظت کنیم. با این حال، اگر پاکستان به میدان بیاید و ضمن حفظ دوستی با مردم فلسطین، نقشی عملی ایفا کند، میتواند به عنوان یک بازیگر مسئول مهم در صحنه جهانی ظاهر شود و نقشی عملی در بازسازی غزه جنگزده ایفا کند. پاکستان در گذشته خدمات برجستهای در ماموریتهای مختلف حفظ صلح تحت نظر سازمان ملل ارائه داده است. ثبت شده است که حافظان صلح پاکستانی قلب مردم کشورهایی را که از آنها بازدید کردهاند، به دست آوردهاند. اکنون، اگر پاکستان فرصت شرکت در نیروی بینالمللی ثبات در غزه را پیدا کند، میتوانیم بار دیگر قابلیتهای نظامی حرفهای خود را نشان دهیم. من معتقدم که وضعیت فعلی خاورمیانه نشان میدهد که رئیس جمهور آمریکا نمیخواهد فراتر از یک آتشبس صرف حرکت کند و به سمت ثبات پایدار حرکت کند. در سیاست جهانی نظرات مختلفی در مورد دونالد ترامپ وجود دارد، اما این واقعیت را نمیتوان نادیده گرفت که او سعی کرده است بنبست دیپلماتیکی را که دهههاست در خاورمیانه جریان دارد، بشکند. در دوران تصدی او، روابط دیپلماتیک بین کشورهای عربی و اسرائیل از طریق توافقنامههای ابراهیم برقرار شد. اکنون، طرح کلی ثبات و بازسازی موقت در غزه از طریق هیئت صلح نشان میدهد که او نه تنها از منظر نظامی، بلکه از منظر ثبات اداری و اقتصادی نیز به مناقشه فلسطین نگاه میکند. من معتقدم که در سیاست جهانی، تنها رهبری که شجاعت پیشرفت در درگیریهای دشوار را دارد، مؤثر است. در این زمان، هیأت صلح تحت رهبری دونالد ترامپ به عنوان یک ابتکار دیپلماتیک جسورانه ظهور کرده است که نه تنها بر غزه، بلکه بر صلح جهانی نیز تأثیرات گستردهای خواهد داشت. پاکستان همیشه از راهحل دو کشور حمایت کرده و تأسیس یک کشور مستقل فلسطینی را اجتنابناپذیر اعلام کرده است. من صد در صد موافقم که امروز باید هر قدم را با اشتیاق برداریم. پاکستان باید نقشی ایفا کند که اجازه ندهد اعتماد مردم فلسطین به هیچ وجه تضعیف شود. با این حال، به آن دسته از عناصری که از تصمیم پاکستان برای پیوستن به این گروه انتقاد میکنند، میخواهم بگویم که پاکستان تنها در صورتی میتواند نقش مثبتی ایفا کند که در میدان باشد. خلأ ایجاد شده توسط غیبت ما ممکن است توسط نیروهایی پر شود که مانند ما وابستگی ایدئولوژیکی به فلسطین ندارند. در این زمان، سرزمین خونین غزه منتظر فرزندان شجاع پاکستان است تا آن را از دههها ظلم و ستم نجات دهند[1]. برخی تحلیلگران معتقدند که ترامپ این طرح را به نام هیأت صلح غزه و با حمایت اسرائیل انجام داده است، زیرا با وجود همه تلاشها، دشمنان اسلام نتوانستند حماس را خلع سلاح کند، بنابراین اکنون میخواهند از طریق کشورهای اسلامی، حماس را خلع سلاح کند. در حالی که حماس حاضر نخواهد بود در مقابل هیچ کشور اسلامی به جز پاکستان سلاح خود را زمین بگذارد، حتی پاکستان را هم نخواهد پذیرفت، بنابراین اگر پاکستان در این طرح شرکت کند، در دام آنها خواهد افتاد. اگر علیه حماس اقدامی انجام دهد، مردم کشورهای اسلامی واکنش شدیدی نشان خواهند داد و اعتبار پاکستان در جهان اسلام از بین خواهد رفت. اگر اقدامی انجام ندهد، با واکنش شدید ترامپ و کشورهای غربی مواجه خواهد شد. برخی معتقدند که ترامپ میخواهد از هیأت صلح برای قرار دادن کشورهای اسلامی در مقابل یکدیگر و جنگ بین آنها استفاده کند تا آنها با یکدیگر بجنگند و یکدیگر را نابود کنند.
منابع:
نظر شما